Gade kòd pou Distans

{{definisyon
|fanmi=non
|sans=Longè ki ap mezire inite ki ap separe yon bagay de yon lòt.
|Fichye=
|gade=[[deplasman]], [[mèt (mezi)|mèt]]
|nòt=
|referans=
}}

'''Distans''' se yon mwayen pou dekri ak nonm oubyen chif konbyen lwen yon [[bagay]] ye de yon lòt bagay. Se [[mezi]] espas ki separe de (2) bagay. Distans ka dekri yon longè fizik, yon peryòd tan oubyen ankò yon estimasyon baze sou lòt kritè. 

Distans se yon mezi simetrik : distans ant pwen A epi pwen B se egal ak distans ant pwen B epi pwen A.

== Egzanp ==

* Yon [[pòm]] e yon [[zoranj]] atè. Pòm sa a rete 5 mèt de zoranj an. Distans ant de (2) fwi sa yo se 5 mèt.
* Jan ap mache vè lwès ak vitès 1 mèt pa segond. Si li ap mache pandan 60 segond (yon minit), li ap mache 60 mèt.
* Won sa a se yon liy koub ki genyen yon sant. Tout pwen ki sou liy won sa a yo tout genyen menm distans de sant won sa a.

== Deplasman ==

Deplasman se yon lòt bagay li resanble distans men ki diferan. Distans se yon mezi skalè. Li gengen sèlman yon manitid, li pa genyen yon direksyon. W pa ka jwenn distans negativ. Deplasman, se yon mezi vektoryèl. Li genyen yon manitid e yon direksyon. Deplasman, se mezi distans fèt ant pwen depa e pwen final sou yon liy dwèt.

Egzanp :
* Yon pòm e yon zoranj atè. Pòm sa a li ye 5 mèt de zoranj sa a. Distans ant de frwi yo, li se 5 mèt. W kanpe touprè pòm e mwen ap mande ou pou pran zoranj ki la e pote li touprè pòm sa a. Ou kòmanse mache touprè zoranj, ou prann zoranj sa a nan men ou e pote li touprè pòm sa a. Distans ou fèt, se 2 x 5 mèt = 10 mèt, men deplasman ou fèt se zewo. ou te kite pòm e ou toune sou pòm sa a.

==  Prensipal inite distans ==

Distans se yon mezi ki pwimodyal nan [[Sistèm Enternasyonal inite]] (SE).

[[Mèt (mezi)|Mèt]] se prensipal inite nou itilize pou mezire distans ak deplasman. Limyè, ond epi patikil yo rele [[foton]], ap vwayaje ak vitès sa : 299792458 mèt pa segond nan lespas. Definisyon ofisyèl mèt se distans limyè ap pakouri nan lespas nan 1/299792458 segond.

Lòt inite, ki trè itilize nan SE, se :

* Kilomèt (km) ki mezire 1000 mèt. Distans ki separe de (2) vil ka mezire an kilomèt.
* Milimèt (mm) ki mezire 0.001 mèt. Ou ka mezire otè pyès kob an milimèt.
* Mikwomèt (µm) (0.000001 mèt). Doktè ka mezire longè [[bakteri]] an mikwomèt.
* Nanomèt (nm) 0.000000001 mèt. Fizisyen ka mezire longè [[atòm]] an nanomèt.

==  Inite ki pa nan SE ==

Nan lavi tou lè jou, ou ka ajoute inite sa yo ki pa utilize nan SE :
* Santimèt (cm) ki mezire 0.01 mèt. Ou ka mezire grandè yon liv nan santimèt.
* Desimèt (dm) ki mezire 0.1 mèt.
* Dekamèt (dam) ki mezire 10 mèt.
* Ektomèt (hm) ki mezire 100 mèt. Kous sprint ki ka kouri nan Je olenpik (100 m) se yon ektomèt yo kouri.

Astwonòm, pou evalye distans ant etwal, yo itilize inite [[ane-limyè]] (AL) ki vle di distans la limyè ap pakouri nan yon lane. Ekivalans : <math> 1 AL = 9.4607 \cdot 10^{15} m</math>

== Referans ==
{{referans}}
== Lyen deyò ==